YENİ SEÇİM SİSTEMİ ve OY KULLANMA ESASLARI
Tarih: 26.10.2018 07:16:50 / 423okunma / 0yorum
AVUKAT EYÜP DEMİRER

Ülkemizde 16 Nisan 2017´de yapılan Halkoylaması sonucunda Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi salt çoğunluk ile kabul edilerek yürürlüğe girmiştir. Bu sistemle birlikte 298 Sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkındaki Kanunumuzda seçim sistemine ve oy kullanma esaslarına ilişkin bir kısım temel değişiklikler yapılmıştır. 24 Haziran 2018 tarihinde ülkemizde ilke kez Cumhurbaşkanlığı Başkanlık Seçimleri ve 27. Dönem Milletvekilli Genel Seçimleri birlikte yapılmış olup, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunumuz başta olmak üzere Yüksek Seçim Kurulu Genelgelerinde de bir kısım yeni sisteme uygun değişiklikler yapılmıştır.

Yapılan bu değişiklikleri başlıklar halinde aşağıdaki şekilde irdeleyebiliriz;

-       SEÇİM İTTİFAKI : Geçmişte siyasi partilerin ittifak yapmaları hususu yasal bir zemine dayanmamakta iken şimdi yapılan değişiklik ile siyasi partilerin ittifak yapmaları yasal bir zemine kavuşmuş oldu. Yapılan düzenleme ile siyasi partilerin anlaşarak ayrı ayrı aday listeleri ile Milletvekili seçimlerine katılmalarına imkan tanındı. Yeni düzenleme ile artık Siyasi Partiler birlikte hazırlayacakları ittifak protokolünü Yüksek Seçim Kurulu Başkanlığı´na sunarak kurdukları ittifakın ana çerçevesini belirleyebileceklerdir.  

-       SEÇİM BARAJI : Seçime katılan siyasi partilerce seçim ittifakı yapılması halinde, yüzde 10 olan ve ülkemizde uzun yıllardır uygulanan D´hont barajının hesaplanmasında ittifak yapan siyasi partilerin aldıkları geçerli oyların toplamı esas alınır ve bu siyasi partiler için ayrıca baraj hesaplaması yapılmaz. Yapılan bu düzenleme ile artık seçime ittifak yapan birden fazla siyasi partinin aldıkları geçerli oyların toplamının yüzde 10´luk barajı geçmesi halinde, o ittifaka dahil olan tüm siyasi partiler salt kendi partileri açısından yüzde 10´luk baraj sorunu yaşamadan parlamentoda temsil edilebilecektir. (Örneğin; A ve B Partisi ittifak yapıp seçime girdi. A Partisi geçerli oyların yüzde 6´sını, B Partisi geçerli oyların yüzde 5´ini aldı. A ve B Partilerinin toplam ittifak oyları yüzde 11 olduğu için her iki parti de baraj sorunu yaşamadan Parlamentoda temsil hakkı kazanmış olacaktır. )

-       SEÇMENLER ve SEÇİM GÜVENLİĞİ ; Aynı binada oturan seçmenler, hane bütünlüklerinin korunması ve aynı seçim bölgesinde kalmaları şartı ile farklı sandık bölgelerine kaydedilebilir. Yani aynı hane içerisindeki seçme ve seçilme özgürlüğüne sahip bireyler aynı seçim bölgesinde ama farklı sandıklarda oy kullanabilirler. Bu hususta Seçmen Kütüklerinin kontrolü önem arz etmektedir.

-       Yine bu husustaki bir başka düzenleme ise güvenlik nedeniyle sandıkların taşınmasıdır. Seçim güvenliği açısından gerekli görülmesi durumunda, o ilin Valisi veya İl Seçim Kurulu Başkanının oy verme gününden en geç 1 ay öncesinde talepte bulunması halinde; Sandıklar (Muhtarlık seçimleri hariç ) en yakın seçim bölgesine taşınabilecek ve birleştirilip, birleştirilen sandıklarda seçmenler oy kullanabilecektir. Her iki hususta yapılan düzenlemeler tümü ile yeni olup amaç seçim güvenliğinin sağlanmasıdır.

-       ENGELLİ SEÇMENLER; Hastalığı veya engel sebebi ile yatağa bağımlı olan seçmenlerin (Muhtarlık Seçimleri hariç) oy kullanmalarını sağlamak için seyyar sandık kurulması düzenlemesi yapılmış, seyyar sandıkların oluşumu, görev ve yetkileri hususunda Yüksek Seçim Kurulu´nun 135/2 numaralı genelgesi yürürlüğe konulmuştur. Bu genelge uyarınca hastalığı ve ağır bedeni engeli sebebi ile yatağa bağlı bulunan engelli seçmenimiz kendisi için kurulan seyyar sandıkta oyunu kullanacaktır. Her bir seyyar sandık normal sandık esasları ile aynı sayıda ve aynı şartlarda toplam 7 sandık görevlisi ile kurulup, her bir seyyar sandıkta en fazla 20 engelli seçmen oy kullanabilecek şekilde düzenleme yapılmıştır.

-        Bu konuda yapılan diğer bir önemli düzenleme ise; Seyyar sandık kurulu ile ilişkilendirilen sandık kurulu, seyyar sandık kurulu gelmeden ve uygunluk teslim tutanağı ile seyyar sandık kuruluna ait zarflar teslim alınmadan sandığın açılamamasıdır.

-       YENİ SİSTEMDE OY KULLANMA İŞLEMLERİ ve ESASLARI;

-       TEK ZARF İLKESİ ; Birden fazla oy pusulası bulunan, seçimlerde pusulalarının tek zarf içerisine konulması esası getirilmiştir. Tek zarf ilkesi ile geçersiz oyların önüne geçilmesi ve seçmen iradesinin en yüksek şekilde sandığa yansıması amaçlanmıştır. Önceki dönemlerde her bir oy pusulası farklı renkte bir zarfa konulurdu. Ancak, bu durum seçmenin farklı oy pusulalarını o seçime ait zarfa koymaması, karıştırması sonucunda oyların geçersiz olmasına yol açıyordu. Özellikle birden fazla oy pusulasının olduğu Mahalli İdareler Seçimlerinde geçersiz oya çok fazla rastlanmaktaydı. Hukuken objektif hakkaniyet esası her daim geçerli olmalıdır. Sandığa giden seçmenin oyu şekli hususlardaki eksiklikler sonucunda geçersiz sayılmamalı, seçmenin sandığa yansıyan iradesi seçimlerin sonucuna da yansımalıdır.

-       MÜHÜRSÜZ ZARFLARIN GEÇERLİLİĞİ : Her seçimde o seçime ilişkin Yüksek Seçim Kurulu ambleminin zarfların üzerinde olması, İlçe Seçim Kurulları Mühürünün bulunması zorunluluğuna ilişkin konulan kurallar aynen devam etmektedir. Ancak, Sandık Kurulu tarafından sehven unutulan mühür işlemleri sonucunda sandığa yansıyan seçmen iradesi, seçmen oyu geçersiz kabul ediliyordu. Objektif hakkaniyet esası gereği, seçmenin kullandığı doğru oy pusulası sandık kurulu hatası sebebi ile geçersiz sayılmamalıdır. Yapılan yeni düzenleme ile sandık kurulu tarafından sandık kurulu mührü oy pusulaları ve oy zarfları üzerinde unutulsa dahi bu durum oy pusulası veya oy zarfını geçersiz kılmayacak olup, yerinde bir kanuni düzenleme olmuştur.

 

Anahtar Kelimeler: YENİ, SEÇİM, SİSTEMİ, KULLANMA, ESASLARI
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
İHTİSAS MAHKEMELERİ (06 Temmuz 2019 - Cumartesi)
HUKUK SİSTEMİNDE YENİ MODEL (05 Temmuz 2019 - Cuma)
BEKLENİLEN YARGI REFORMU - 3 (04 Temmuz 2019 - Perşembe)
BEKLENİLEN YARGI REFORMU - 2 (03 Temmuz 2019 - Çarşamba)
BEKLENİLEN YARGI REFORMU… (02 Temmuz 2019 - Salı)
SİYASETİN YENİ YOL HARİTASI -3 (22 Mayıs 2019 - Çarşamba)
SİYASETİN YENİ YOL HARİTASI -2 (21 Mayıs 2019 - Salı)
SİYASETİN YENİ YOL HARİTASI -1 (20 Mayıs 2019 - Pazartesi)
İSTANBUL SEÇİMLERİ YORUMUMUZ - 3 (18 Mayıs 2019 - Cumartesi)
İSTANBUL SEÇİMLERİ YORUMUMUZ - 1 (16 Mayıs 2019 - Perşembe)
BEKLENEN YASAL DÜZENLEMELER (15 Mayıs 2019 - Çarşamba)
CEZALAR (06 Mayıs 2019 - Pazartesi)
TÜRKİYE İTTİFAKI… (01 Mayıs 2019 - Çarşamba)
MESLEKİ VERİMLİLİK DÜŞÜYOR (12 Nisan 2019 - Cuma)
SEÇİM DEĞERLENDİRMELERİ (4) (09 Nisan 2019 - Salı)
SEÇİM DEĞERLENDİRMELERİ (3) (08 Nisan 2019 - Pazartesi)
SEÇİM DEĞERLENDİRMESİ (2) (06 Nisan 2019 - Cumartesi)
SEÇİM DEĞERLENDİRMESİ (05 Nisan 2019 - Cuma)
ETKİN MUHALEFET… (27 Mart 2019 - Çarşamba)
YSK TAKVİMİ / SON SÜREÇ… (25 Mart 2019 - Pazartesi)
BU ÜLKE HEPİMİZİN… (23 Mart 2019 - Cumartesi)
TEDBİR ALINMALI (22 Mart 2019 - Cuma)
YEREL SEÇİME YAKLAŞILAN MART SÜRECİ… (21 Mart 2019 - Perşembe)
BAKIŞ AÇISI ve LİDER GERÇEĞİ… (20 Mart 2019 - Çarşamba)
GÜCÜNÜZÜ RÜŞTÜNÜZDEN ALIN... (16 Mart 2019 - Cumartesi)
ARABULUCULUK… (11 Mart 2019 - Pazartesi)
İSTİNAF ve ANA TEMASI… (09 Mart 2019 - Cumartesi)
EVLENME ve BOŞANMALAR (07 Mart 2019 - Perşembe)
YARGIDA HEDEF SÜRE UYGULAMASI (05 Mart 2019 - Salı)
ŞUBAT ATMOSFERİ… (28 Şubat 2019 - Perşembe)
YARGILAMALARDA DELİL TOPLANMASI ZORUNLULUĞU (27 Şubat 2019 - Çarşamba)
ÖNSEÇİM DAHA ETKİN KILINSA… (25 Şubat 2019 - Pazartesi)
ADLİ YARGIDA KESİNLİK SINIRLARI (23 Şubat 2019 - Cumartesi)
ÖZEL BOŞANMA SEBEPLERİ… (22 Şubat 2019 - Cuma)
BOŞANMA DAVALARI ve AYRILIK KARARLARI (21 Şubat 2019 - Perşembe)
OMBUDSMANLIK (KAMU DENETÇİLİĞİ) (20 Şubat 2019 - Çarşamba)
DİSİPLİN ve GENEL CEZA FARKLARI (16 Şubat 2019 - Cumartesi)
İTTİFAKTA GÜNCELLEME (15 Şubat 2019 - Cuma)
MECLİSLERİN DURUMU (14 Şubat 2019 - Perşembe)
İTTİFAK CEPHELERİNDE SON DURUM (13 Şubat 2019 - Çarşamba)
YARGIDA TEDİP (12 Şubat 2019 - Salı)
DOĞRU SİYASET STRATEJİSİ… (09 Şubat 2019 - Cumartesi)
YEREL PARLAMENTO ÜYELİĞİ KRİTERLERİ (07 Şubat 2019 - Perşembe)
YEREL SEÇİMLER İÇİN BUNDAN SONRAKİ SÜREÇ (06 Şubat 2019 - Çarşamba)
YARGIDA YARDIMCI KAVRAMI (05 Şubat 2019 - Salı)
HUKUKTA SÜRELERİN GEÇİRİLMESİ (04 Şubat 2019 - Pazartesi)
PASİF DURUŞ TERCİHİ SONLANDIRILMALI… (02 Şubat 2019 - Cumartesi)
MUHTARLIK İÇİN ALTERNATİF ÖNERİMİZ (31 Ocak 2019 - Perşembe)
HUKUK ve DENETİM (30 Ocak 2019 - Çarşamba)
LİSTELERE İTİRAZ (29 Ocak 2019 - Salı)
NAFAKA İÇİN YENİ DÜZÜNLEME GEREKİYOR (26 Ocak 2019 - Cumartesi)
MUHTAR SEÇİMLERİ… (24 Ocak 2019 - Perşembe)
ÖNLEM ALINABİLİRDİ (21 Ocak 2019 - Pazartesi)
SEÇİMLERDE OY KULLANMA ESASLARI (19 Ocak 2019 - Cumartesi)
İKAMET TAŞIMA ve DEMOKRASİ… (16 Ocak 2019 - Çarşamba)
YAZIK DEĞİL Mİ BU ÇOCUKLARA !… (14 Ocak 2019 - Pazartesi)
TİCARİ UYUŞMAZLIKLARDA ARABULUCULUK… (12 Ocak 2019 - Cumartesi)
PROJELER LİYAKAT ve EHLİYET (11 Ocak 2019 - Cuma)
CUMHUR İTTİFAKI DOĞRU STRATEJİ (09 Ocak 2019 - Çarşamba)
TALEPKARLIK ve YARARLANAMAMA (08 Ocak 2019 - Salı)
HUKUK DAVALARINDA RAKAMSAL SINIRLAR (07 Ocak 2019 - Pazartesi)
KANUN YOLLARI ve TOPLUMSAL YANSIMALARI… (02 Ocak 2019 - Çarşamba)
TEBLİGAT KANUNU ve YENİ DÜZENLEMELER (31 Aralık 2018 - Pazartesi)
HUKUKİ SÜRELER ve YAŞANAN SIKINTILAR (27 Aralık 2018 - Perşembe)
HUKUKTA TAKDİR HAKKI (26 Aralık 2018 - Çarşamba)
ÖNSEÇİM ve EĞİLİM YOKLAMALARI… (25 Aralık 2018 - Salı)
ADALET SARAYLARININ FİZİKİ YETERLİLİĞİ (24 Aralık 2018 - Pazartesi)
BÜTÇE ve MECLİS MANZARASI… (22 Aralık 2018 - Cumartesi)
SEÇİM TAKVİMİ ve ÖNEMLİ TARİHLER (21 Aralık 2018 - Cuma)
USÜL ESASTAN ÖNCE GELİR… (20 Aralık 2018 - Perşembe)
İTTİFAKLARIN YERELE YANSIMASI (16 Aralık 2018 - Pazar)
EKİP RUHU, ETKİN BİRLİKTELİK, SİNERJİ… (15 Aralık 2018 - Cumartesi)
HERKES ve HER ŞEY İÇİN ADALET (14 Aralık 2018 - Cuma)
PROFESYONEL DEĞİŞİM ADIMLARI (12 Aralık 2018 - Çarşamba)
BAŞARI MI HEDEFLİYORUZ ? (11 Aralık 2018 - Salı)
YEREL SEÇİMLERE DOĞRU… (10 Aralık 2018 - Pazartesi)
GENİŞ KAPSAMLI HUKUK REFORMU… (07 Aralık 2018 - Cuma)
İTTİFAK ve TEK ZARF İLKESİ (05 Aralık 2018 - Çarşamba)
KADINA ŞİDDETLE İLGİLİ KANUNLARIMIZ (04 Aralık 2018 - Salı)
HİZMET BEKLENTİSİ (03 Aralık 2018 - Pazartesi)
SORUŞTURMA ve TAHKİKAT (01 Aralık 2018 - Cumartesi)
ELEŞTİRİYE DAHİ MUHTAÇ HİSSEDİYORUZ… (28 Kasım 2018 - Çarşamba)
AİLE BİLİNCİNİN ETKİN KILINMASI (27 Kasım 2018 - Salı)
ARABULUCULUKTAKİ YETERSİZLİK… (26 Kasım 2018 - Pazartesi)
SİYASETİN 2 METODU (23 Kasım 2018 - Cuma)
HUKUKİ DANIŞMANLIK HİZMETİ ve KATKILARI (21 Kasım 2018 - Çarşamba)
HUKUKİ ve CEZAİ İHTİLAF MI? (20 Kasım 2018 - Salı)
SİYASETTE HALKIN TEMAYÜLÜ (17 Kasım 2018 - Cumartesi)
ETKİN DANIŞMANLIK… (15 Kasım 2018 - Perşembe)
CEZA HUKUKUNDA EYLEMSEL DURUM CEZALARI (10 Kasım 2018 - Cumartesi)
SİYASETTE İSTİKAMET, SİYASETTE İKAMET (08 Kasım 2018 - Perşembe)
İTTİFAKIN DÜNÜ / BUGÜNÜ (31 Ekim 2018 - Çarşamba)
GENÇ HUKUKÇULARA TAVSİYELERİM… (24 Ekim 2018 - Çarşamba)
ADAYLIK LİYAKAT ve EHLİYET İLE OLMALIDIR (18 Ekim 2018 - Perşembe)
Sayfa:
aa
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
İnsanlara akılları ölçüsünde söz söyleyiniz.

Hz. Muhammed
Sivas için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:00 07:44 12:44 15:09 17:27 18:59
DOLAR
5.7690
EURO
6.4202