İSLÂMDA AHLÂK ANLAYIŞI
Tarih: 15.5.2019 07:55:19 / 39okunma / 0yorum
MUAMMER OYTAN

İslâm, çağlar üstü ve evrensel boyutta bir ahlâk anlayışına sahiptir. İslâm ahlâkı, Kur´ân ahlakıdır; Kur´ân-ı Kerim buyruklarına uygun yaşayıştır.  İslâm ahlâkının en üst düzey örneğini Hz. Muhammed (s.a.s.) temsil eder. Kur´ân-ı Kerim, O´nun yüksek bir ahlâka sahip olduğunu bildirir. Hayatı boyunca doğruluğun, dürüstlüğün, sevgi ve şefkâtın timsali olmuştur. Henüz Peygamber olmadan önceki hayatında da toplumda “doğru ve emîn!”  olarak tanınırdı.

İslâmın, diğer dinlerden en önemli farklarından birisi, asli günah öğretisiyle insanı doğuştan günahkâr kabul eden dinsel geleneklerden ayrılmasıdır: İslâma göre Allah insanı en güzel surette fıtrat üzere yaratmıştır; yani insanın doğasında saflık, temizlik ve masumiyet bulunmaktadır. İnsan; ilerleyen yaşamında iyi ile kötü, güzel ile çirkin, doğru ile yanlış, sevap ile günah, iyilik ile kötülük v.b. arasında seçimini yaparak kendi temayüllerinin, eğitiminin veya çevrenin etkisi ile iradesini şu veya bu yönde kullanacak, tercihlerine göre ahlaklı-iyi bir fert veya kötü-ahlâksız bir kişi olacaktır!

İslâmî inanışa göre bütün insanlar birbirine denktir, etnik aidiyete, cinsiyete, zenginliğe, fakirliğe, ırkına, rengine veya benzeri durumlarına göre kimsenin kimseye üstünlüğü yoktur; insanların üstünlüğünü veya seçilmişliğini, yüksek ahlâkî değerleri, erdemleri ve takvası teşkil eder! Takva, Allah´ın emir ve yasaklarına uyma konusunda gösterilen içtenliği ve bağlılığı ifade eder. İnsanlar arasındaki üstünlüğün ölçütü işte takva derecesidir!( Yaşayan Dünya Dinleri, s.70)

Güzel ahlâk, insanlığın erişebileceği bir hedef, bir gayedir. Bu gayeye vâsıl olamayanlar için insaniyeti ve islâmiyeti anlamak zordur.

Yukarıda belirttiğimiz gibi, nasıl “Ben namaz kılmıyorum, ibadet etmiyorum ama kalbim temiz, kimseye zararım yok, ahlâkım iyi” diyen insan İslâmiyeti anlayamamış ise;

Namazı kılıp, orucu tutup da ahlâksızlık yapan bir adam da İslâmiyeti anlayamamış demektir. İslâmiyet ahlâk ilkeleri üzerine dayalı bir dindir (Hacı Ahmet Kayhan, İrfan Okulunda Oku. s.244). Ar, haya, edep; terbiye, utanma duygusu İslâmın ruhudur! Kur´ân-ı Kerim, bize baştan başa ahlâktan, hayâdan, edepten bahseder; Resulullah (s.a.s) da “İslâm güzel ahlâktır !”(Kenzül-Ümmâl, 3/17,H.No:5225) ve “İçinizde, en çok sevdiklerim ve kıyamet gününde bana en yakın olanlarınız, ahlâkı en güzel olanlarınızdır.(Tirmizi) buyurmuştur.

Hz. peygamber (s.a.s.), güzel ahlâkı, İslâmın bizâtihî kendisiyle özdeş saymış ve Ben güzel ahlâkı tamamlamak için gönderildim! ” (Ahmet Bin Hanbel, 2/381) buyurmuştur. Esasen, bizzat Cenab-ı Hakk da, “Şüphesiz Sen yüce bir ahlâk üzeresin) (kalem, 68/4) buyurarak O´nun ahlâkını övmüş ve ayrıca, “Andolsun, Allah´ın Resûlü´nde sizin için güzel bir örnek vardır.”(Ahzâb, 33/21) Ayeti ile Hz. Peygamber Efendimizin ahlâkını örnek almamızı istemiştir.

İslâmiyetin dayandığı ahlâk ilkelerini-düsturlarını birkaç grupta toplayabiliriz:

1-  Birinci düstur, insanın her türlü tutum ve davranışında, iş ve işlemlerinde amacın Allah´ın rızasını kazanmak olmalıdır. Allah´ın rızasını kazanmak, insan için en son mertebedir, her şeyin üstündedir, her şeyden büyüktür. İnsanın, bir eğitim yeri olan bu dünyada bu saadete erişmesi gereklidir.

2-  İkinci düstur, insanın niyeti iyi olmalı, halis olmalıdır. İnsan, ameli az da olsa niyetini yükseltmelidir, ulvîleştirmelidir. Niyeti halis olan kişiye, Yüce Rabbimiz,  o işi yapmışcasına sevap ihsan eder. Ne tekim, Resulullah(s.a.s.) “Müminin niyeti amelinden hayırlıdır!”( Enes bin Malik; Behakîbuyurmuştur.

3-  Üçüncü düstur da, kendin için arzu ettiğini başkaları için de arzu etmen; kendin için arzu etmediğin şeyi başkaları için de arzu etmemendir.

Anahtar Kelimeler: ANLAYIŞI
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
BERZAH ÂLEMİ (25 Mayıs 2019 - Cumartesi)
PEYGAMBERİMİZİN MEKTUPLARI (24 Mayıs 2019 - Cuma)
ALLAH´A TÖVBE-İSTİĞFAR ETMEK (23 Mayıs 2019 - Perşembe)
İSLÂMDA AHLÂK ANLAYIŞI (22 Mayıs 2019 - Çarşamba)
VEYSEL KARANİ (ÜVEYS) HAZRETLERİ (21 Mayıs 2019 - Salı)
SABIRLI OLMAK (20 Mayıs 2019 - Pazartesi)
DUA ETMENİN ÖNEMİ (18 Mayıs 2019 - Cumartesi)
İNSAN !? (16 Mayıs 2019 - Perşembe)
KABE-İ MUAZZAMA HAKKINDA BİLGİ (14 Mayıs 2019 - Salı)
ÂHİRETE İMAN ETMEK (13 Mayıs 2019 - Pazartesi)
DÜNYA HAYATI BİR İMTİHAN YERİDİR (11 Mayıs 2019 - Cumartesi)
ÖLÜM MELEĞİNİN HABER SALMASI (10 Mayıs 2019 - Cuma)
MELEKLERE İMÂN ETMEK (10 Mayıs 2019 - Cuma)
GIYBET ETMEK (09 Mayıs 2019 - Perşembe)
DERVİŞ KAŞIKLARI HİKAYESİ (08 Mayıs 2019 - Çarşamba)
FATİHA SÛRESİNİN FAZİLETİ (08 Mayıs 2019 - Çarşamba)
ORUÇ VE RAMAZAN AYININ FAZİLETİ (07 Mayıs 2019 - Salı)
KAZÂ VE KADERE İMÂN ETMEK (06 Mayıs 2019 - Pazartesi)
SELAMLAŞMAK VE FAYDALARI (02 Mayıs 2019 - Perşembe)
İSLÂMDA AHLÂK ANLAYIŞI: (30 Nisan 2019 - Salı)
SELAMLAŞMAK VE FAYDALARI (29 Nisan 2019 - Pazartesi)
ES-SELAM (27 Nisan 2019 - Cumartesi)
KELİMEİ ŞAHADET (26 Nisan 2019 - Cuma)
İYİLİK (25 Nisan 2019 - Perşembe)
İSRAF VE TUTUMLU OLMAK (24 Nisan 2019 - Çarşamba)
ŞÜKREDEN BİR KUL OLMAK (22 Nisan 2019 - Pazartesi)
İYİ BİR MÜMİN OLMAK (19 Nisan 2019 - Cuma)
ARAIZDA SELAMI YAYIN (18 Nisan 2019 - Perşembe)
HIRS VE HASET (17 Nisan 2019 - Çarşamba)
EDEB VE HAYA (16 Nisan 2019 - Salı)
ÖLÜM GELİNCEYE KADAR İBADET ET (15 Nisan 2019 - Pazartesi)
EN HAYIRLI GÜN (13 Nisan 2019 - Cumartesi)
GIYBET (12 Nisan 2019 - Cuma)
CENNETE FİDAN DİKMEK (11 Nisan 2019 - Perşembe)
SÜNNET ... (10 Nisan 2019 - Çarşamba)
İSLAM´DA KADIN (08 Nisan 2019 - Pazartesi)
ŞİRK ! (05 Nisan 2019 - Cuma)
ALLAH´IN RAHMETİNDEN ÜMİT KESİLMEZ (04 Nisan 2019 - Perşembe)
ALLAH´A ŞÜKREDEN BİR KUL OLMAK (03 Nisan 2019 - Çarşamba)
SELAM VERMENİN FAZİLETİ (01 Nisan 2019 - Pazartesi)
NİYET VE AMEL (29 Mart 2019 - Cuma)
ALLAH´IN SEVDİĞİ KULLAR KİMLERDİR? (28 Mart 2019 - Perşembe)
ŞİRK GÜNAHI (27 Mart 2019 - Çarşamba)
ABDEST ALMANIN FAZİLETİ (26 Mart 2019 - Salı)
CENNETE İMANLA GİRİLİR (25 Mart 2019 - Pazartesi)
EDEP VE HAYA SAHİBİ OLMAK (22 Mart 2019 - Cuma)
AHİRET YURDU (21 Mart 2019 - Perşembe)
ŞEVKAT VE MERHAMET ÖRNEĞİ (20 Mart 2019 - Çarşamba)
SALÂT GETİRMENİN FAZİLETİ (19 Mart 2019 - Salı)
"CEHENNEM ATEŞİNDEN KORUNUN" (18 Mart 2019 - Pazartesi)
İSLAMDA KADIN (15 Mart 2019 - Cuma)
BESMELE PANZEHİRDİR (14 Mart 2019 - Perşembe)
BAĞIŞLANMA ŞANSI (11 Mart 2019 - Pazartesi)
HARAM-HELAL DUYARLILIĞI (08 Mart 2019 - Cuma)
CEHENNEM (07 Mart 2019 - Perşembe)
İYİLİK VE KÖTÜLÜ (06 Mart 2019 - Çarşamba)
GÖNÜL GÖZÜ İLE GÖRMEK (28 Şubat 2019 - Perşembe)
BİR AYET (27 Şubat 2019 - Çarşamba)
ÇAĞIN HASTALIĞI: GIYBET (22 Şubat 2019 - Cuma)
İLİM ÖĞRENMENİN FAZİLETİ (21 Şubat 2019 - Perşembe)
PEYGAMBERİMİZİN TEMİZLİĞE VERDİĞİ ÖNEM (20 Şubat 2019 - Çarşamba)
KUL HAKKINA GİRMEYİN (19 Şubat 2019 - Salı)
BAĞIMLILIK BİR TUZAKTIR (15 Şubat 2019 - Cuma)
PEYGAMBERİMİZİN KUL HAKKI ANLAYIŞI (14 Şubat 2019 - Perşembe)
ALLAH´A İÇTENLİKLE TÖVBE EDİN (12 Şubat 2019 - Salı)
İSLAM´IN ÖZÜ SAMİMİYETTİR (11 Şubat 2019 - Pazartesi)
PAYLAŞTIKCA ARTAN DEĞER: İYİLİK (08 Şubat 2019 - Cuma)
İSLÂM DİNİNDE İBADET NEDİR? (07 Şubat 2019 - Perşembe)
PEYGAMBERİMİZİN HACCI (06 Şubat 2019 - Çarşamba)
ALLAH´A ŞÜKREDEN BİR KUL OLMAK (01 Şubat 2019 - Cuma)
PEYGAMBERİMİZİN ALLAH´A GÜVENMESİ (31 Ocak 2019 - Perşembe)
İSLAM´DA TEVHİD ESASTIR (30 Ocak 2019 - Çarşamba)
İKİ SAHABENİN SOHBETİ (29 Ocak 2019 - Salı)
CENNET YOLCUSU OLABİLMEK (25 Ocak 2019 - Cuma)
PEYGAMBERİMİZİN KÖTÜLÜĞE KARŞI SABRI (23 Ocak 2019 - Çarşamba)
Dost olarak Allah Yeter! (22 Ocak 2019 - Salı)
İSLAM´DA VAFTİZ YOKTUR (21 Ocak 2019 - Pazartesi)
SÜREKLİ İMTİHAN SAHASI: ÖMÜR (18 Ocak 2019 - Cuma)
İLİM ÖĞRENMENİN FAZİLETİ (17 Ocak 2019 - Perşembe)
HASTA ZİYARETİNİN ÖNEMİ (16 Ocak 2019 - Çarşamba)
ŞİDDETE BAŞVURMAK VE AZGINLIK (15 Ocak 2019 - Salı)
KUL HAKKI (14 Ocak 2019 - Pazartesi)
ÖLÜM VE İKİNCİ HAYATA DOĞUŞ (09 Ocak 2019 - Çarşamba)
“İHSÂN” İLE HAREKET ETMEK (08 Ocak 2019 - Salı)
ORGANLARIN SORUMLULUĞU (07 Ocak 2019 - Pazartesi)
İSLÂMDA AHLÂK ANLAYIŞI (02 Ocak 2019 - Çarşamba)
PEYGAMBERİMİZİN KÖTÜLÜĞE KARŞI SABRI (31 Aralık 2018 - Pazartesi)
MELEKLERİN DOSTLUĞU (29 Aralık 2018 - Cumartesi)
CENAB-I ALLAH´ı ZİKRETMEK (28 Aralık 2018 - Cuma)
PEYGAMBERİMİZİN KÖTÜLÜĞE KARŞI SABRI (27 Aralık 2018 - Perşembe)
NAMAZDA HUŞÛ NEDİR? (26 Aralık 2018 - Çarşamba)
İKAZA KULAK ASIN (20 Aralık 2018 - Perşembe)
KİBİR (19 Aralık 2018 - Çarşamba)
İSLAMIN ÖZÜ SAMİMİYETTİR (14 Aralık 2018 - Cuma)
TÖVBE EDİNİZ Kİ, KURTULUŞA ERESİNİZ (13 Aralık 2018 - Perşembe)
MELEKLER İYİ İNSANIN DOSTUDUR (12 Aralık 2018 - Çarşamba)
SU: YAŞAMI SAĞLAYAN NİMET (07 Aralık 2018 - Cuma)
İYİ BİR İNSAN-İYİ BİR MÜ´MİN OLMAK (05 Aralık 2018 - Çarşamba)
HZ. MEVLÂNA´YA VE HZ. ALİ´YE GÖRE İNSAN (01 Aralık 2018 - Cumartesi)
DİLENCİYE DAVRANIŞ ŞEKLİ (29 Kasım 2018 - Perşembe)
CUMA GÜNÜNÜN FAZİLETİ (28 Kasım 2018 - Çarşamba)
KUR´AN´I KERİME GÖRE CENNET (24 Kasım 2018 - Cumartesi)
ALLAH´A DUA ETMEK (23 Kasım 2018 - Cuma)
ANA-BABAYA İYİLİK ETMEK (19 Kasım 2018 - Pazartesi)
DÜNYA HAYATI GEÇİCİDİR (16 Kasım 2018 - Cuma)
MÜMİN KİŞİ TEMİZ OLMALIDIR (15 Kasım 2018 - Perşembe)
BİRBİRİNE KARDEŞ GİBİ DAVRANMAK (13 Kasım 2018 - Salı)
İBADETE BAHANE YOKTUR (09 Kasım 2018 - Cuma)
KELİME-İ ŞAHADET´in FAZİLETİ (08 Kasım 2018 - Perşembe)
MÜLK SÛRESİNİN FAZİLETİ (05 Kasım 2018 - Pazartesi)
AHİRETE İMAN ETMEK (02 Kasım 2018 - Cuma)
PEYGAMBERİMİZİN KÖTÜLÜĞE KARŞI SABRI (01 Kasım 2018 - Perşembe)
AYET-EL KÛRSδNİN FAZİLETİ (31 Ekim 2018 - Çarşamba)
VATAN VE ŞEHADET (26 Ekim 2018 - Cuma)
PEYGAMBERİMİZİN GÜNLÜK PROGRAMI (25 Ekim 2018 - Perşembe)
PEYGAMBERİMİZİN ÇOCUK SEVGİSİ (24 Ekim 2018 - Çarşamba)
PEYGAMBERİMİZİN ÇOCUK SEVGİSİ (20 Ekim 2018 - Cumartesi)
KELİME-İ ŞAHADET VE ANLAMI (19 Ekim 2018 - Cuma)
BESMELENİN FAZİLETLERİ (17 Ekim 2018 - Çarşamba)
BESMELENİN FAZİLETLERİ (15 Ekim 2018 - Pazartesi)
FATİHA SÛRESİNİN FAZİLETİ (12 Ekim 2018 - Cuma)
CENNETE FİDAN DİKMEK (11 Ekim 2018 - Perşembe)
KELİME-İ ŞAHADET VE ANLAMI (10 Ekim 2018 - Çarşamba)
HÛD SÛRESİNİN FAZİLETİ (06 Ekim 2018 - Cumartesi)
BESMELENİN FAZİLETLERİ (05 Ekim 2018 - Cuma)
HACCIN FAZİLETİ (03 Ekim 2018 - Çarşamba)
ALLAH´IN DOSTLUĞUNU KAZANMAK (02 Ekim 2018 - Salı)
İBADET (01 Ekim 2018 - Pazartesi)
ALLAH´IN UMULAN RAHMETİ KİMLER İÇİNDİR? (29 Eylül 2018 - Cumartesi)
ZEKÂT VERMEK (28 Eylül 2018 - Cuma)
ORUÇ VE RAMAZAN AYININ FAZİLETİ (26 Eylül 2018 - Çarşamba)
ÖMÜR NİMETİ (25 Eylül 2018 - Salı)
ALLAH´A SIĞINMAK (21 Eylül 2018 - Cuma)
MERHAMET (17 Eylül 2018 - Pazartesi)
CENNETE FİDAN DİKMEK (14 Eylül 2018 - Cuma)
MÜLK SÛRESİNİN FAZİLETİ (13 Eylül 2018 - Perşembe)
SELAM VERMENİN FAZİLETİ (11 Eylül 2018 - Salı)
AYET-EL KÛRSδNİN FAZİLETİ (07 Eylül 2018 - Cuma)
YALAN VE HİLE (31 Ağustos 2018 - Cuma)
İHLÂS-NÂS-FELÂK SURELERİNİN FAZİLETİ (30 Ağustos 2018 - Perşembe)
BESMELENİN FAZİLETLERİ (29 Ağustos 2018 - Çarşamba)
HIRS VE HASET (17 Ağustos 2018 - Cuma)
RİYA (10 Ağustos 2018 - Cuma)
MUNAFIKLIK (03 Ağustos 2018 - Cuma)
ALLAH´IN RAHMETİNDEN ÜMİT KESİLMEZ (27 Temmuz 2018 - Cuma)
MERHAMET (21 Temmuz 2018 - Cumartesi)
MÜLK SÛRESİNİN FAZİLETİ (13 Temmuz 2018 - Cuma)
KUL HAKKI (06 Temmuz 2018 - Cuma)
Sayfa:
aa
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Kırk küpü yerden göğe dizseler, ortadan birini çekeler, var sen seyreyle gümbürtüyü…

Yunus Emre
Sivas için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:00 07:44 12:44 15:09 17:27 18:59
DOLAR
6.0656
EURO
6.7864